Arnon Grunberg

Arnon Grunberg (1971) is een van de productiefste en meest bekroonde Nederlandse schrijvers van zijn generatie. Hij debuteerde op zijn drieëntwintigste met Blauwe maandagen en schreef daarna onder meer De asielzoeker, Tirza en Goede mannen. In 2022 kreeg hij de P.C. Hooft-prijs voor zijn hele oeuvre.

Leven

Arnon Yasha Yves Grunberg werd op 22 februari 1971 in Amsterdam geboren, als zoon van Joodse ouders die de Holocaust hadden overleefd. Hij verliet het Vossius Gymnasium zonder diploma en richtte op jonge leeftijd een eigen uitgeverij op, Kasimir, die Duitstalige literatuur uitgaf. In 1994 verscheen zijn debuutroman Blauwe maandagen, een ironisch en tragikomisch verhaal over een jongen die in Amsterdam van school wordt gestuurd. Het boek werd een bestseller en kreeg de Anton Wachterprijs.

Kort daarna verhuisde hij naar New York, waar hij lange tijd woonde. Hij schreef in snel tempo romans, essays, toneel en columns, waaronder het dagelijkse Voetnoot op de voorpagina van de Volkskrant. Onder het pseudoniem Marek van der Jagt publiceerde hij in 2000 De geschiedenis van mijn kaalheid, waarmee hij als 'debutant' opnieuw een debuutprijs won. Voor journalistieke reportages reisde hij naar onder meer Afghanistan en Irak. In 2026 is hij de Vrije Schrijver aan de Vrije Universiteit Amsterdam.

Stijl en thema's

Grunberg schrijft in heldere, droog-ironische zinnen. Zijn hoofdpersonen zijn vaak beleefde, aangepaste mannen die zich voortdurend aanpassen aan wat anderen van hen verwachten, tot er iets knapt. Humor en wreedheid liggen bij hem dicht bij elkaar: je lacht, en een bladzijde later schrik je.

Terugkerende thema's zijn schuld, opoffering, de onmogelijkheid van echte liefde en de vraag wat goedheid eigenlijk is. In Tirza gaat het om een vader die zijn dochter verafgoodt en het verleden niet onder ogen kan zien. In De asielzoeker raakt het leven van een man ontwricht als zijn vrouw ernstig ziek wordt en zij een asielzoeker in huis neemt. Grunberg onderzoekt telkens hoe gewone mensen zichzelf voor de gek houden.

Belangrijkste werken

De asielzoeker won in 2004 de AKO Literatuurprijs; Tirza kreeg in 2007 de Libris Literatuur Prijs en de Gouden Uil. In 2009 ontving hij de Constantijn Huygens-prijs, in 2022 de P.C. Hooft-prijs en in 2025 de Duitse Jonathan Swift Preis. Meer over deze prijzen lees je bij de literaire prijzen. In 2024 maakte hij met illustrator Thé Tjong-Khing het kinderboek Zevenpoot.

Waar begin je?

• Instappen: Blauwe maandagen. Kort, grappig en toegankelijk, en het boek waarmee hij beroemd werd.
• Zijn sterkste roman volgens veel lezers: Tirza. Spannend opgebouwd en met een einde dat je bijblijft. Het boek werd in 2010 verfilmd.
• Voor gevorderde lezers: De asielzoeker of Goede mannen, waarin zijn ironie scherper en de toon donkerder is.

Voor wie houdt van de koele, onderzoekende blik van Grunberg, zijn Willem Frederik Hermans en Harry Mulisch interessante voorgangers. Bij eigentijdse schrijvers ligt Herman Koch qua ironie in de buurt.

Arnon Grunberg in de bibliotheek

Zijn romans zijn in vrijwel elke bibliotheek te vinden, in pocket- en gebonden uitgaven. Veel titels zijn ook als e-book beschikbaar via e-books lenen bij de online bibliotheek, en van een deel zijn luisterboeken verschenen. Zijn reportages en essays zijn gebundeld en staan meestal bij de non-fictie.

Veelgestelde vragen

Welk boek van Arnon Grunberg moet je als eerste lezen?

Blauwe maandagen is de meest gekozen instap: zijn debuut uit 1994, kort en vol humor. Wie meer diepgang zoekt, begint met Tirza.

Wie is Marek van der Jagt?

Een pseudoniem van Arnon Grunberg. Onder die naam verscheen in 2000 De geschiedenis van mijn kaalheid. Pas later werd bekend dat Grunberg erachter zat.

Welke prijzen won Arnon Grunberg?

Onder meer de AKO Literatuurprijs (2004), de Libris Literatuur Prijs (2007), de Gouden Uil, de Constantijn Huygens-prijs (2009) en de P.C. Hooft-prijs (2022).

Is Tirza verfilmd?

Ja, in 2010 door Rudolf van den Berg, met Gijs Scholten van Aschat in de hoofdrol.