Boekenbon Literatuurprijs

De Boekenbon Literatuurprijs is samen met de Libris Literatuur Prijs de belangrijkste jaarlijkse prijs voor een Nederlandstalig boek. De prijs bestaat sinds 1987 en is vooral bekend onder zijn oude naam: de AKO Literatuurprijs. Sinds 2020 heet hij Boekenbon Literatuurprijs. De winnaar van 2025 was Charlotte Van den Broeck met Een vlam Tasmaanse tijgers; de winnaar van 2026 wordt eind november bekendgemaakt.

Een prijs met veel namen

De prijs is genoemd naar zijn sponsor, en die wisselde regelmatig. Dat maakt het overzicht soms verwarrend:

De AKO, bekend van de kiosken op stations, richtte de prijs in 1986 op om het lezen te bevorderen. Na de overname van de Generale Bank door Fortis zou de prijs Fortis Literatuurprijs gaan heten, maar onder die naam is hij nooit uitgereikt. De huidige sponsor, de Boekenbon b.v., is een dochter van de Koninklijke Boekverkopersbond, de vereniging van boekhandelaren.

Hoe de prijs werkt

Een jury leest de Nederlandstalige boeken van het afgelopen jaar en maakt in september een longlist bekend. In 2026 telde die vijftien titels. Daarna volgt een shortlist en ten slotte de bekendmaking van de winnaar in november. De winnende schrijver ontvangt 50.000 euro.

Door de jaren heen heeft de prijs geëxperimenteerd met de opzet. Zo was er vanaf 2016 een Lezersprijs van 10.000 euro, waarbij het publiek stemde, en werd de prijs in 2019 eenmalig gesplitst in een fictie- en een non-fictieprijs van elk 50.000 euro. In dat jaar won Sjeng Scheijen de non-fictieprijs met De avant-gardisten, een boek over de Russische Revolutie in de kunst.

Winnaars sinds 2018

Een paar dingen vallen op. Wessel te Gussinklo won twee keer binnen drie jaar. Tommy Wieringa won in 2018 met De heilige Rita, vier jaar nadat hij het boekenweekgeschenk had geschreven. En met Jan Vantoortelboom en Charlotte Van den Broeck gingen twee van de laatste drie prijzen naar Vlaamse schrijvers. Esther Gerritsens Gebied 19 werd later ook genomineerd voor De Inktaap.

Waarom de sponsor ertoe doet

De wisselende namen laten zien hoe afhankelijk literaire prijzen zijn van financiering uit de boekenbranche en het bedrijfsleven. Een prijs met 50.000 euro prijzengeld, een jury die maandenlang leest en een uitreiking met media-aandacht kost veel geld. Dat de prijs nu wordt gedragen door de Boekenbon, een bedrijf van de boekhandelaren zelf, past bij het doel waarmee de AKO hem ooit oprichtte: mensen aan het lezen krijgen en boeken verkopen. Voor schrijvers betekent een nominatie vaak een flinke stijging van de verkoop, voor alle titels op de shortlist en niet alleen voor de winnaar.

Over Nederlandse auteurs die met deze en andere prijzen zijn bekroond, lees je meer op onze pagina's over schrijvers.

Wat betekent de prijs voor lezers?

Voor lezers is de longlist van september een handige leeslijst voor het najaar. De lijst is breder dan die van de Libris Literatuur Prijs en bevat vaak ook boeken die op het grensvlak van fictie en non-fictie liggen. Veel bibliotheken zetten de genomineerde titels in een aparte uitstalling; boeken op de shortlist zijn rond de uitreiking vaak uitgeleend, dus reserveer op tijd.

Veelgestelde vragen

Is de Boekenbon Literatuurprijs hetzelfde als de AKO Literatuurprijs?

Ja. Het is dezelfde prijs onder een andere naam. Hij heette AKO Literatuurprijs, Generale Bank Literatuurprijs, ECI Literatuurprijs en BookSpot Literatuurprijs, en sinds 2020 Boekenbon Literatuurprijs.

Wie won de Boekenbon Literatuurprijs 2025?

Charlotte Van den Broeck, met Een vlam Tasmaanse tijgers.

Wanneer wordt de Boekenbon Literatuurprijs 2026 uitgereikt?

Eind november 2026. De longlist van vijftien titels werd eind september bekendgemaakt.

Hoeveel prijzengeld hoort bij de Boekenbon Literatuurprijs?

De winnende schrijver ontvangt 50.000 euro.